[Freddy2005]

Een modelkamp was het, ergens op de Elbevlakte ten noorden van Praag. Theresienstadt,Terezín in het Tsjechisch, werd door de nazi’s gebouwd om het Rode Kruis en de beschaafde wereld te laten zien hoe goed Duitsland het met de Joden voorhad. Er kon nuttig gewerkt en vooral muziek gemaakt worden, want veel Joodse musici en componisten uit Europa kwamen in het kamp terecht.
Maar het modelkamp was natuurlijk alleen maar façade.

Toch is er in Theresienstadt veel muziek gecomponeerd en uitgevoerd, onder andere de aangrijpende opera Der Kaiser von Atlantis van Viktor Ullmann. De afgelopen vijftien jaar is veel van deze muziek herontdekt en weer uitgevoerd. Van de vele liederen die er zijn geschreven, heeft de begaafde mezzosopraan Anne Sofie
von Otter, samen met de bariton Christian Gerhaher en enkele musici, een selectie gemaakt, die nu op cd is opgenomen.

Daar zijn werken bij van betrekkelijk bekende componisten, zoals de genoemde Viktor Ullmann, Erwin Schulhoff en Hans Krása. Ook zijn er wonderlijk opgewekte liederen van Ilse Weber en Karel Svenk.
Het bitterzoetst is misschien wel het anonieme ‘Terezín-Lied’, getoonzet op de melodie van een operette-aria uit Gräfin Maritza van Emmerich Kálmán.

‘Wir in Terezín, wir nehmen’s Leben sehr leicht hin…’ Dat getuigt van een onbeschrijflijke geestkracht.

Anne Sofie von Otter
Deutsche Grammophon
DGG CD 477 6546

Op 28 oktober treedt Von Otter op in het Paleis voor Schone Kunsten in Brussel. Daar zal zij muziek van Duitse componisten als Korngold, Zemlinsky en Berg uitvoeren. (wb)