[Jacques]

Het begin van een kort voorjaar 1968

In de jaren '60 is de Communistische Partij van Tsjechoslovakije (CPT) al flink progressief door kleine vernieuwingsideeën. Partijleiders kijken zelfvoldaan terug op twintig jaar socialistische opbouw. Tsjechoslowakije stelt het economisch relatief goed en behoort tot de meest ontwikkelde landen.

Een ernstige landbouwcrisis in 1967-68 zorgt echter voor problemen. Ongenoegen broeit. Blijkt dat de communisten onvoldoende voeling hebben met de boeren en arbeiders.

Vernieuwers nemen belangrijke posten binnen de partij en in de media. Ze profiteren van een groeiend ongenoegen en kunnen openlijk hun vernieuwingsideen verspreiden.
Praag ontwaakt.

Begin 1968 wordt Alexander Dubcek unaniem tot eerste secretaris van de CPT verkozen, ter vervanging van Antonin Novotny, sinds 1953 aan de leiding en een volgeling van Brezjnev, een echte 'chef' van de 'moederpartij' in Moskou. De vernieuwers verkiezen Dubcek omdat ze weten dat hij een acceptabel figuur is.

De communisten die vooral in Slowakije nog een sterke kracht vormen, kiezen voor Dubcek omdat het een Slowaak is!

De vernieuwers lanceren Dubcek in de media en een wind van verademing gaat door de republiek. Ze willen een volksbeweging op gang brengen om grote 'veranderingen' te realiseren. Ze eisen de samenroeping van een buitengewoon Congres van de CPT waar op dagorde staat: schrapping van de leidende rol van de Communistische Partij.
Jiri Pelikan is een van de leidende krachten van de vernieuwers. In een voorbereidend rapport voor dit congres stelt hij: "Aangezien er binnen het Nationaal Front ook niet-communistische partijen zijn is het dringend nodig dat de CPT als politieke partij loskomt van het klassieke (communistische) type en een tussenweg kiest, een zgn. menselijk socialisme
Dubcek lanceert de slogan "voor een socialisme met een menselijk gezicht", in een verlichting van humanisme gewikkeld.
Als leider van de partij gebruikt Dubcek zijn invloed om de bevolking voor deze verlichting te winnen.
De spanning stijgt.

In Praag krijgen de tuiniers van de Praagse Lente een steeds grotere invloed en sympathie bij de bevolking.In Praag overheerst een gevoel van een vrijheids-tussenmodel

Echter in de nacht van 20 augustus 1968 trekken de troepen van het Warschaupact Tsjechoslovakije binnen. De Sovjet-Unie, Polen, Hongarije en Bulgarije leveren troepen. Roemenië weigert. De troepen van de DDR houden zich tactisch buiten de grenzen.Een drama is gestart.....

[Gast]

</font><blockquote><font class="small">Als antwoord op:</font><hr />
de tuiniers van de Praagse Lente

[/ QUOTE ]
Jacques, zo heb ik het nog nooit gehoord. Leuk uitgedrukt!

Je verhaal klopt als een bus. Ik heb het zelfs meegemaakt. Wat Jiri Pelikan betreft, er waren geruchten, dat het toch een stroman van de communisten was. Dat moet ik nog eens uitzoeken of er iets van te vinden is.

Ivan Klima, was één van de vele Tsjechische auteurs die mee de stoot hebben gegeven voor de grote dooi en het liberaliseringsproces. De schrijver Klima was in het geweer gekomen tegen de verscherpte nieuwe perswet die Novotny in 1967 had doen in kracht treden. Klima noemde deze censuurwet een weg terug naar het absolutisme, een achteruitgang van minstens honderd jaar. Deze scherpe kritiek vond onmiddellijk bijval en hielp er in beslissende mate toe bij, dat de aandacht van de Tsjechische en Slovaakse intellectuelen toegespitst werd op het probleem van de persvrijheid. Aan de vrijer geworden pers kon met afmeten in welke mate het liberaliseringsproces zich wist door te zetten. Sinds februari 68, maar vooral in het voorjaar 68, werd in de Tsjechoslovaakse bladen een echte bevrijdingsroes gevierd.

Dramatische hoogtepunten waren de dagbladenenquetes naar de omstandigheden van Jan Masaryk's dood en de zware beschuldigingen die uitgebracht werden tegen een reeks met name genoemde politie-en regeringsambtenaren waarvan er ettelijke gedwongen werden ontslag te nemen uit hun functie, en waarvan er een paar zelfs zelfmoord pleegden.
Deze journalistieke vrijheidsdrang kreeg een officiële bekrachtiging in de perswet van 26 juni 1968. Het Praags parlement veroordeelde iedere voor en nacensuur als ontwettelijk. De ambtenaren van de censuurdienst werden de laan uitgestuurd. Voor deze maatregelen werd in het parlement een meerderheid gevonden, die de twee-derden benaderde. Ivan Klima formuleerde de eis dat iedere burger over evenveel informatie moet kunnen beschikken als een minister en dat een socialistische maatschappij, meer dan iedere andere, de plicht heeft om te zorgen voor ruimere informatie en algehele persvrijheid.

[Vašek]

</font><blockquote><font class="small">Als antwoord op:</font><hr />
Deze journalistieke vrijheidsdrang kreeg een officiële bekrachtiging in de perswet van 26 juni 1968. Het Praags parlement veroordeelde iedere voor en nacensuur als ontwettelijk. De ambtenaren van de censuurdienst werden de laan uitgestuurd. Voor deze maatregelen werd in het parlement een meerderheid gevonden, die de twee-derden benaderde.

[/ QUOTE ]
Mooi geformuleerd, maar de wet werd niet uitgevoerd. De censuur bleef gewoon bestaan. Grote woorden kleine daden.

De perswet van 26 juni 1968 voorzag een vrijwillige censuur.
De onderwerpen waaraan journalisten en schrijvers vrijwillig de handen moesten houden, besloeg een lijst van niet minder dan 140 getypte vellen papier. Dubcek werd gedwongen, door Ulbricht wellicht, om de journalisten op te roepen tot zelftucht en matiging. In Tsjechoslovakije was de echte persvrijheid vooralsnog theorie. Ondanks de strijd van duizenden bekende en onbekende Klima's.

[Jacques]

De genoemde zelfcensuur was toch veel minder beperkend dan voorheen.Klinkt wellicht gek maar............;
- Dialectiek&lt;tegenstelling&gt;mocht net wel...alleen niet over de partij als zodanig&lt;zij was verheven ahw&gt; ,maar wel over sociale problematiek.
Zo regende het artikelen in de kranten over het tekort aan KONSUM-producten en de lange rijen wachtenden bij de staatswinkels

[Vašek]

</font><blockquote><font class="small">Als antwoord op:</font><hr />
...over het tekort aan KONSUM-producten en de lange rijen wachtenden bij de staatswinkels

[/ QUOTE ]
De schuldige in deze, was het imperialistische westen. En dat must in de kranten. Propaganda!

[Jacques]

Het drama voltooide zich de tanks dreunden door de republiek.Aandoenelijk was het geweldloze verzet van de Pragenaars.
Met blote handen en de rede probeerden ze de invallers te overtuigen om huiswaarts te keren.
Jan Palach pleegde als verzetsdaad zelfmoord door zelfverbranding.
Boze tongen beweerden dat Palach zelfmoord pleegde uit liefdes verdriet?

[Vašek]

Dat waren inderdaad boze tongen... Het moest doodgezwegen worden, overigens dat is niet gelukt.